Chuyện năm nào cũng kể - Mùa khóa luận thứ 3

Sài Gòn, ngày... tháng... năm... 

Mùa của 2019! 

Một ngày SÀIGÒN mưa dầm như chân đèo Hải Vân MÙA ĐÔNG.

Một ngày sau khi chúng nó báo cáo Khóa luận, tôi lại trở về với guồng quay công việc. Con đường khoa học phải dài hơi và bền sức lắm!

Mùa này lại có 3-4 đứa học trò, dù 99% thời gian tụi nó rất lỳ nhưng cơ bản cũng ngoan và giỏi hơn mọi lần. Tính mình hay la, hay nhăn nhó, khó chịu, có lẽ mùa khóa luận nào rồi sinh viên cũng sẽ áp lực như vậy thôi; mình cũng cố gắng tiết chế lắm rồi.

Dẫu biết chuyến đò nào rồi cũng phải sang sông, nhưng nhiều lúc tôi vẫn thấy chạnh lòng. Bởi vì, lúc tôi viết tiếp những dòng này là  khi Phòng thí nghiệm đã bắt đầu vắng bóng tụi nó; đứa về quê đi du hí 1 tháng, đứa về quê vài ngày, đứa về quê lập nghiệp. Có chăng sẽ rất rất hiếm cơ hội gặp lại, hay rảnh rỗi để gặp nhau; có chăng tôi sẽ chẳng còn cơ hội để la rầy, cáu gắt. Nhiều lúc sửa bài đến nữa đêm mà cảm giác nó không có bị hụt hẫng như lúc này. Có lẽ trường học chỉ có ý nghĩa khi có sinh viên, trường hè là trường buồn nhất, nên mới có bài Phượng Buồn.

Cảm ơn các em đã cố gắng và nỗ lực đến phút cuối cùng... dù đôi khi cũng ngang bướng bỏ việc. 

Trong cả mùa khoá luận mà thầy thì nhận nhiệm vụ mới, sấp mặt với 200% công việc, mỗi ngày chỉ lượn vô nói được vài câu, bắt tự đọc tài liệu búa xua những khái niệm chưa từng gặp trong đời mà mấy đứa vẫn làm tốt mọi việc. Khoa học cũng luôn cần may mắn, và có lẽ lần này chúng ta có một chút chút. Hi vọng các em trên đường đời còn dài kia sẽ có nhiều trải nghiệm thú vị, sẽ may mắn, thành công và thành người tử tế.

Luôn tự hào vì các bạn!

Tổng kết 1 chút thì mùa thứ 2 nghìn 0 trăm 10 chín, Phòng chăm sóc sinh viên huyền bí đã thu nhận thêm 105 em pikachu phóng xạ, trong đó có 66 em còn thức, 63/66 em có năng lực chiến đấu bẩm sinh. Việc nghiên cứu các loại bùa phép từ thảo dược đã đi đến bước giải mã các thành phần bùa phép phức tạp. Còn chờ tiếp các tập sau...

Mọi người vẫn còn gặp nhau trong thế giới phẳng phiu, chỉ nhiều qua những trang "Sách mặt"!
Read more ...

Sinh ra để nổ lực

Dược Khoa Đại học Đường Sài Gòn - một đêm hè tháng 3. Mùa thanh niên.
Trên đời này có một loại người, sinh ra để cố gắng. Có lẽ họ sẽ chẳng bao giờ là người thông minh và giỏi giang nhất, nhưng họ vẫn luôn chạy bền trong quãng dài của đời sống. Nhiều người rất thích những người thông minh, mình cũng vậy; nhưng công bằng mà nói, mình trân trọng sự nỗ lực.
Sinh ra trong gian khó, mình thầm biết ơn tuổi thơ với nhiều chông gai đã dạy mình trưởng thành và tử tế như thế nào trên đường đời. Mẹ thả mình tự do đối phó và tự lập từ khi còn nằm nôi. Dù khóc la cũng không nao núng dỗ dành. Rồi lớn chút cũng tự bò lết vài trăm mét sang nhà ngoại. Mẹ thương mình với những nghiêm khắc tuyệt đối từ giao phó phụ việc nhà đến kỷ luật trong học tập. Ngồi bên tôi rèn từng con chữ từ khi còn tấm bé. Ngày đó, một chữ không tròn nét là một roi, một con điểm 9 là cuốn vỡ chẳng trọn vẹn.
Mẹ trao cho mình ước mơ thành nhà giáo, gửi gắm cả ước mơ đời mẹ vào con. Và may mắn thay ngày đó cũng đến. Mình trở thành người thầy với những chuẩn mực mà mẹ dạy từ thuở nhỏ. 
Có nhiều khi người ta ngồi một chỗ, mọi thứ đến quá nhanh, may mắn và dễ dàng; lại không biết trân trọng. Cuộc sống đơn giản là chuỗi ngày của sự nổ lực, cho nên chỉ cần tâm niệm cố gắng hết sức, không làm tổn hại ai là vừa đủ hài lòng và may mắn.
Nhiều khi dạo quanh thế giới bộn bề, nghe những lời xô xê, lệch méo. Mình chỉ đủ thời gian để mỉm cười. Ôi còn nhiều thứ để làm nên thôi kệ. Chẳng phải đang tốt sao, nhanh nhanh đọc thêm vài chữ, lướt vài trang báo, làm vài việc có ích. Hơi đâu mà đi sống cuộc đời người khác.
Đời đâu phải chốn để mình ăn may, may mắn do bạn tạo ra, do ta chuẩn bị mà có. Nhiều lần nhìn cơ hội lướt qua trước mắt như bất lực vì không đủ tầm vớt. Vậy đâu phải là đời bạc đãi ta, chẳng qua do ta bạc đãi mình.
Cám ơn đời mỗi sớm mai thức dậy
Ta có thêm ngày nữa để yêu thương!
Read more ...

Hướng dẫn chi tiết trình bày khóa luận bằng Word

Nội dung bài này gồm video và file .dotx mình đã tạo sẵn các nội dung bố cục của khoá luận. Các bạn có thể dùng sẵn file này. Xin lỗi mấy bạn đang nói tiếng Huệ, chuyển qua thuật ngữ tiếng Anh phát âm hơi gớm :)) 


Read more ...

Tiếng chim ca trong vườn chiều

#29Tết
Chim ca trong vườn chiều gọi nó mở cánh cửa nhỏ nơi gác xép. Bao nhiêu năm rồi thằng bé lại hồi tưởng về khu vườn đi dọc dài tuổi thơ mình.
Khu vườn nhà bên cạnh, dãy vườn đầy cây trái của một danh gia bậc nhất cái bãi bồi sông Bồ thời ấy. Đất đai bạt ngàn, cây trái xum xuê trải khắp ba bên bốn bề; nhà nó ở đậu một góc trên vườn nhà ông. Hồi ấy, còn nhớ chủ nhà là cụ đồ tóc bạc phơ, biết chữ nho, chiều chiều thằng bé vẫn thấy ông chấm mực tàu lên tờ giấy trắng mỏng mà thích thú và ao ước lắm lắm. Mỗi chiều nó vẫn hay băng qua hàng rào chè tàu dài để ăn cơm ké nhà bên, nơi có món khoái khẩu của nó là muối mè đậu phộng.
Khu vườn ấy là cả tuổi thơ trù phú cây trái cam, chanh, ổi, chuối. Thật ra nó rậm rạp như rừng cũng chẳng nhớ nổi chi tiết có những thứ gì, rộng đến nổi quanh năm người ta không kịp làm cỏ, bao nhiêu thứ cây cối trong đó đến ngày thằng nhỏ học sinh học ở trường cấp 2 vẫn dùng làm nới tìm mẫu vật.
Bụi tre già phía sau khung cửa này là nơi bao bọc cả khu vườn rộng lớn để đón phù sa sông Bồ mỗi năm cứ bồi mãi vào cho mọi thứ càng trù phú hơn sau mùa lụt. Nơi đó thằng nhỏ từng cất giấu bí mật lên men rượu đầu đời, khi mà chưa hiểu lên men là gì; nó đã ngâm một bình trái cây đường cất giữ trong đó để dự là vài chục năm sau lấy ra làm rượu thượng hạng.
Vườn chiều vẫn chưa im tiếng chim, và nó vẫn tiếp tục những mảnh ghép ký ức lộn xộn làm nó nôn nao.

#Tết2019
Read more ...

[Slide] 5 năm ở Trường Dược - Được dạy và tự học những gì?

Thật sự đã nói rất nhiều lần một vài nội dung tương tự, nhưng đây là lần đầu mình ở vai trò một người xa thế hệ các bạn một chút chút, và đứng nói ở Đại Giảng đường. Cảm ơn các bạn đã dành 40 phút quý giá cuối cùng của ngày cuối tuần để nghe mình nói một slide siêu dài, bắn liên thanh không kịp nghỉ!
Trong slide này, mình muốn đề cập đến nội dung kiến thức các bạn sẽ được học tại trường trong 5 năm. Cụ thể hơn, chúng ta sẽ đi qua ba mảng chính của ngành dược là khoa học kỹ thuật dược, quản lý cung ứng thuốc và dược lâm sàng; điều này sẽ hơi khác một chút so với các chương trình đào tạo dược sĩ tập trung lâm sàng như PharmD tại Hoa Kỳ. Nói chính xác thì các bạn sẽ học dược sĩ đa khoa trong 4 năm đầu đại học và năm thứ 5 định hướng vào 5 chuyên ngành chính. Gọi là định hướng vì vậy các bạn chỉ học một số môn thôi, và việc phân chia thật sự chia quá khác biệt, tuy nhiên các bạn sẽ có cái nhìn nhất định về lĩnh vực mình muốn hành nghề sau này gồm: Quản lý cung ứng thuốc, Dược liệu, Sản xuất phát triển thuốc, Kiểm nghiệm và Dược lý, dược lâm sàng.


Các môn đầu tiên các bạn được tiếp xúc do Khoa KHCB dạy, lúc này các bạn chưa thấy được tầm quan trọng của các môn này, nhưng từ từ tới lúc cần mình sẽ ôn lại, quan trọng các bạn phải biết mình đã học ở đâu và khi cần tra tài liệu nào. Khi bước vào khối kiến thức cơ sở ngành và chuyên ngành (các môn do Khoa Dược và Khoa Y dạy) các bạn cần thật sự tập trung vì đó là mấu chốt kiến thức của ngành học, tất nhiên không thể nhớ hết được nhưng hãy cố rèn luyện những điều cần thiết.
Thật sự nói về rèn luyện kiến thức thì rất mênh mông, nhưng dược sĩ cần hơn là kỹ năng; mà cái này trường chỉ dạy các bạn kỹ năng phòng thí nghiệm và một số khác bổ trợ thêm. Quan trọng nhất là cá bạn tự trang bị, rèn luyện thường xuyên mới thành của mình được.
Có thể liệt kê một vài thứ mấu chốt cần có càng sớm càng tốt như sau:
1. Ngoại ngữ: Tiếng Anh là quan trọng, rất rất quan trọng; hãy đặt mục tiêu và hoàn thành thật sớm để nó không cản đường của bạn. Trong năm thứ nhất, cố gắng sở hữu số điểm IELTs nhất định nhé.
2. Tin học: Các bạn thử xem trường mình dạy đủ không, dư luôn đó; nhưng sinh viên nào đến mùa khóa luận cũng như gà mắc mưa. Tại sao? Vì đơn giản là kỹ năng đó các bạn, học, thực hành, làm hoài mới thành thạo. Ngày xưa mình là đứa học trò huyện lẻ, trường làng đi học Quốc học Huế, bạn bè đồng trang lứa biết hết trơn rồi, mình còn chưa thấy máy tính bao giờ :)) nhưng quá may mắn là các bạn đó không bao giờ chịu làm bài tập thuyết trình của thầy giao, mình bao hết, và mình giỏi lên từ đó. Hoạt động đoàn có lẽ là điều giúp mình hoàn thiện kỹ năng này nhiều nhất. Nhưng để có một kỹ năng đủ cho hoạt động khoa học, bạn cần chuẩn bị những thứ sau:
- Tin học văn phòng: thử tìm chứng chỉ MOS của Microsoft, tham khảo và luyện thi nếu được nhé.
- Trao đổi online: sử dụng được các công cụ Google Docs, email để trao đổi thông tin; biết cách dùng GG Handout, Zoom để thực hiện tham gia các webinar của đồng nghiệp, họp hành online. Facebook group cũng cực kỳ hiệu quả trong việc tạo lập, tham gia cộng đồng, nhóm chia sẻ.
- Công cụ đồ họa, chụp hình... là kỹ năng mềm khá cần thiết trong nghiên cứu khoa học :)) từ từ bạn sẽ biết tại sao.
- MOOC: làm quen và học các khóa học online.
3. Kỹ năng mềm khác: bạn có thể tham khảo trong slide mình có đề cập các kỹ năng quan trọng của diễn đàn kinh tế thế giới, yêu cầu người trẻ cần có trong công nghiệp 4.0.
4. Tính liên ngành, xuyên ngành: hiện tại khoa học ở trong kỷ nguyên của sự giao thoa, giữa những chuyên ngành lại hình thành những chuyên ngành mới; đó cũng chính là một trong những tư tưởng xuyên suốt cách mạng 4.0; nhờ phối hợp các chuyên ngành mà cái mới, ý tưởng, sản phẩm sinh ra, vận hành theo cách khá khác biệt.
Hãy cố gắng xem slide thật kỹ nhé, vì mỗi slide mình đều đặt một loạt các từ khóa quan trọng mà không thể nói hay viết ra hết được. Chúc các bạn tìm được chân lý đời mình trong 5 năm đại học!

Read more ...

One Health trong thời kỳ biến đổi khí hậu và nguy cơ bệnh nhiễm mới nổi

"One Health" là một khái niệm cho thấy mối liên quan giữa sức khỏe con người với động vật và môi trường; tiếp cận việc chăm sóc sức khỏe đa ngành với sự phối hợp giữa bác sĩ, bác sĩ thú y, nhà sinh thái học và các theo dõi, kiểm soát nguy cơ dịch tễ, nghiên cứu về sự lan truyền bệnh giữa người, động vật và môi trường. 
One Health được xác định như một mối hợp tác, đa lĩnh vực trên cấp độ địa phương, khu vực, quốc gia đến toàn cấp, với mục tiêu tối ưu hóa các hiểu biết về mối liên quan bệnh tật giữa người, động vật, thực vật và sự tương tác với môi trường.
Có nhiều ví dụ cho thấy mối liên hệ này, ví dụ các bệnh lây truyền từ động vật sang người như bệnh dại, thương hàn, sốt Tây sông Nile, sốt Q. Động vật cũng có thể mắc bệnh lây truyền từ người và môi trường. Vì vậy, việc theo dõi trên tiếp cận One Health có thể dự báo sớm một số dịch bệnh trên người. Ví dụ, khi chim chết thường xuyên do virus Tây Nile trước khi dịch xảy ra ở người. 
Khái niệm One Health không mới, nhưng trong tình hình mới, nhiều biến đổi về khí hậu, môi trường, băng tan dẫn đến các bệnh mới nổi hoặc tái xuất hiện. One Health trở thành một vấn đề quan trọng trong thời gian gần đây.


















Read more ...

Kẻ đi lạc

Nó sinh ra là một đứa có năng khiếu Văn học và Sinh học! Mặc dù mạng Kim nhưng nó vẫn luôn lớn lên với một vườn cây nho nhỏ do chính tay nó vun trồng xanh tốt.
Thế rồi nó chẳng theo nghề Văn, dù đã có lúc nó nghĩ một ngày nào đó sẽ trở thành nhà văn, sẽ viết nên những cuốn tiểu thuyết, những bức bích hoạ được phác thảo bằng nét đẹp ngôn từ. Bây giờ nó muốn viết lại...
Nó là thể loại 100% phấn đấu suốt đời vì sự nghiệp con ngoan trò giỏi, :)), nên tất nhiên nó cũng theo định hướng của thời thế, gia tộc như mong muốn của bao người thân yêu quanh nó; học Toán, theo nghề Toán,... nhưng rồi trời xui đất khiến, chuyện quái gì cũng xảy ra được, nó chui vào cái lò Hoá chính gốc mà vô mấy năm nó mới nhận ra.
Cuối cùng, đứa trẻ ngu ngơ ấy cũng được trở về với một phần bản năng của nó, làm Sinh học. Thấy bản thân như đứa đi lạc giữa rừng người trong đầu toàn phản ứng A + B ra C, và đầy rẫy các thứ công thức, khung cấu trúc; còn trong đầu nó lúc nào cũng là thế giới vi diệu đang diễn ra bên trong "organisms", những tương tác của xã hội tí hon trong mỗi cục đất, hộp petri, thế giới sinh thái đầy biến động và có chút đam mê mạo hiểm của nó! 
Mỗi ngày vẫn tiếp tục nỗ lực vì đam mê dù vẫn thấy hình như khả năng bản thân bị giới hạn, nhiều khi nó cũng muốn bỏ hết một ngày vì thấy hình như hơi ngược đãi bản thân quá trớn.
Nhưng rồi nhìn lại, nó thấy mình quá lạc lõng, nếu buông lơi một ngày không làm những việc đang làm chả biết nó chơi với con dế nào; quanh nó giờ thiên hạ không khoe vợ, chồng, con các kiểu; thì cũng ngao du sơn thuỷ, khoe hình instagram, facebook các kiểu! 

Read more ...

Hồi ký ở làng - Kỳ 1


Mình, một đứa trẻ sinh ra và lớn lên tại nơi được mệnh danh với cái tên thân thương là "Làng". 
"Làng" giờ chỉ còn ở chốn xa xôi sâu thẳm ký ức. Lật lại từng mảng màu sáng tối là khúc ngoặc toàn đường đất, nồm Nam, gió Lào; cây cầu xi măng nho nhỏ, vài cái cầu khỉ và một dòng sông xanh mà ở đó nó vẫn tự biên tự diễn tắm một mình từ nhỏ đến khi biết bơi, dù ngày nắng hay lúc mưa bão, nước phủ một màu phù sa... Chả hiểu nổi sao vẫn lớn lên như phi lao ngoài rú cát! 
Ngôi nhà ngày xưa ấy của nó giột nát từ ngoài ngõ đi vào mà nữa đêm trời bão, nhà tốc mái, có thằng cu nằm nhìn lên trời ngơ ngác từng trộ mưa đập vô mặt; nghiễm nhiên cha mẹ nó thì đã hứng hết trước đó, dành cho nó cái góc khô ráo nhất nhà... 
Nhiều đêm nó lăn qua lăn lại rớt khỏi màn, lăn luôn qua cái lỗ chó chui ra ngoài vườn rồi bò vô lại... Nghĩ mà thấy dễ thương chi lạ.
Và từ cái "Làng" ấy, nó lớn lên, nuôi ước mơ như thuở thiếu thời mẹ nó từng mơ ước, trở thành một nhà giáo. Nó nghiễm nhiên muốn vậy cho đến ngày nó muốn trở thành một nhà khoa học. Và rồi duyên số đưa đẩy, như những cơ duyên tình cờ, nó luôn nỗ lực nhưng không hề nhận thức rằng bản thân đang cố gắng.
Nó từng bước đi từ trường làng, trường xã, trường huyện, trường tỉnh, để cuối cùng nó cũng đặt chân đến xứ phồn hoa nhất trời Nam, Sài Gòn. Nó đã sống ở Sài Gòn này 8 năm rồi đấy. Không nhớ ngày đến đây là ngày bao nhiêu, hình như cũng là tháng 9. Và nó đã yêu Sài Gòn từ bao giờ khó có thể cách xa. Dù lắm buồn vui và gian truân, nhưng ở đây mỗi ngày nó biết rằng cần sống, nỗ lực, cống hiến nhiều hơn không chỉ vì ước mơ của nó mà còn của gia đình nó.
Vậy là đã mấy ngày qua sanh thần của đứa trẻ 8 tuổi ở đất Sài Thành.
Ai cũng có một tuổi thơ, hãy nghe tôi kể!

Read more ...